Zapalenie jelit nie jest chorobą, ale nazwą stosowaną w odniesieniu do całej grupy niekiedy bardzo różniących się miedzy sobą schorzeń, których jedyną wspólną cechą jest wystąpienie stanu zapalnego w obrębie jelita. Ponieważ jednak przyczyn takiego stanu rzeczy może być co najmniej kilka to przy diagnozie zaznacza się o które z grupy zapaleń jelita dokładnie chodzi. Po pierwsze, najczęściej występujące, zapalenia mogą być spowodowane zbytnim obciążeniem jelita poprzez wprowadzenie do niego nieodpowiedniej ilości pożywienia lub tez pokarmu złej jakości. Drugim rodzajem jest grupa zapaleń wywoływanych przez ściśle określone substancje toksyczne, będące produktami wyłącznie określonych bakterii. Ich leczenie jest zdecydowanie łatwiejsze, jeśli lekarz ma możliwość zbadania próbki substancji, która wywołała stan zapalny. Zapalenia jelit mogą tez być wywoływane rzez nagromadzenie pewnych pierwiastków, głównie z grupy metali ciężkich. Oczywistością jest, że nie istnieje sposób zapobieżenia wszystkim przypadkom zapalenia jelit. Niemniej jednak przy zachowaniu odpowiedniej higieny układu pokarmowego ich ryzyko jest w widoczny sposób mniejsze.